Gizarte-behar bati erantzuteko jaio zen lan-tailer apal hark, sei hamarkadaren buruan, industria-muntaia, adimen artifiziala eta Mexikoko unibertsitate-campus bat lotzen dituen erakunde kooperatibo sendoa eraiki du. MLAKOOPek, Alecop eta Mondragon Lingua proiektu historikoen ezagutza unibertsala elkartu ondoren, bere 60. urteurrena ospatzen du. Urteurren honetan, erakundearen lema nagusia Idoia Mujika Zuzendari Nagusiaren eta Ainara Etxenausia Errektore Kontseiluko Lehendakariaren ahotsen bidez iristen zaigu.
1966. urtean, Debagoieneko ekonomia- eta gizarte-paisaia industria-hazkundeari lotuta zegoen erabat. Garai hartako langile-familien seme-alabei ingeniaritza eta ikasketa teknikoak finantzatzeko bidea ematea zen Jose Maria Arizmendiarrietaren amets nagusia. Horrela jaio zen Alecop (Actividades Laborales Escolares Cooperativas), eredu hezitzaile eta produktibo aitzindaria: ikasleek txanda erdia egiten zuten ikasgeletan eta beste erdia lantegian, kableatuak zein koadro elektrikoak muntatuz beren ikasketa-tasak autokudeaketa bidez ordaintzeko.
Garai beretsuan, euskal industriaren nazioarteko hedapenak beste muga kritiko bat jarri zuen mahai gainean: atzerriko hizkuntzetan gaitasunik ez izatea eta euskalduntzearen beharra fabrikatara zabaltzea. Gabezia horri erantzuteko sortu zen Mondragon Lingua (hasieran Mondragongo Hizkuntza Zentroa), euskal enpresei kanpo-merkatuetan lehiatzeko eta dokumentazio teknikoa itzultzeko tresnak eskaintzeko asmoz.
Bi ibilbide horiek, Arrasatetik hedatutakoak, puntu berean elkartu ziren 2022ko ekainaren 1ean, Alecop eta Mondragon Linguak bat egitea gauzatu zutenean. Elkarketaren ondorioz MLAKOOP sortu zen, industria-muntaiak, hizkuntza-zerbitzuak, talentuaren kudeaketa eta hezkuntza-soluzio teknologikoak bateratuz.
Pertsonak erdigunean jarritako elkartzea
Bi entitate elkartzea ez da inoiz administrazio-kontu huts batera mugatzen. Lan-kultura desberdinak eta identitate propioak zituzten bi proiektu uztartzeak giza kudeaketa zintzoa eta zaindua eskatu zuen. Ainara Etxenausia MLAKOOPeko Errektore Kontseiluko lehendakariak barru-barrutik ezagutzen ditu erakundearen bi aurpegiak, unibertsitate garaian ikasle-bazkide gisa Alecopeko lan-tailerrean aritua baita. Gainera, hiru hilabete daramatza lehendakari karguan eta bateratzea langile gisa bizi izan zuen.
Etxenausiaren hitzetan, "fusioko prozesuan pertsonak erdigunean jartzea izan zen gako nagusia, egitura edo papereko kontuetan presarik izan gabe". Denbora eta babesa eman zitzaien lantaldeei, kultura zein prozesuak poliki-poliki eta errespetuz elkarrekin uztartzeko. Etxenausiak gaineratu duenez, "hasieran ezberdinak ginen arren, pertsonen integrazioa lehenetsi zen eta gaur egun ematen du bizitza guztia daramagula elkarrekin lanean".
Etxenausia: "Nahiz eta adimen artifiziala asko garatu eta integratu, guk itzulpen profesionalaren aldeko apustua egiten dugu"
Ikuspuntu bera berretsi du Idoia Mujika Zuzendari Nagusiak ere, ordu askotako elkarrizketari eta gardentasunari esker lortu zela barne-kohesioa: "Gure lehentasuna pertsona guztien ahotsak entzutea eta kontuan hartzea izan zen; horrek ahalbidetu du gaur egun hamarkadak elkarrekin lanean daramatzagula sentitzea".
Gobernantza kooperatibo honek eta merkatuetako errendimenduak fruitu aipagarriak utzi ditu: 32 milioi euro inguruko fakturazioarekin eta ia 300 profesional zein lan-bazkideren konpromisoarekin, kooperatibak Gipuzkoako Ganberaren 2024ko Zerbitzu Enpresaren Saria jaso du berriki.
Lan-tailerretik adimen artifizialera: eboluzio azkarra
Duela 60 urte materialen zein baliabide finantzarioen urritasunari aurre egin behar bazitzaion, gaur egungo erronka nagusia ziurgabetasun teknologikoaren eta adimen artifizialaren kudeaketan datza. Eraldaketa horren adibide nagusia hizkuntza-zerbitzuen alorra da. Hasierako itzulpen-lan tradizionaletatik gaur egungo adimen artifizial generatiboaren integraziora igaro da Mondragon Lingua.
Etxenausiak argi utzi du giza faktorearen balioa: "Nahiz eta adimen artifiziala asko garatu eta integratu, guk itzulpen profesionalaren aldeko apustua egiten dugu; kalitatea eta fidagarritasuna bermatzeko pertsona adituen ikuskaritza ezinbestekoa da oraindik ere". Horrekin batera, euskarazko adimen artifiziala elikatzeko eta kalitatezko corpus digitalak sortzeko proiektu estrategiko publiko-pribatuetan parte hartzen ari da erakundea.
Bestalde, Alecopek jatorrian zuen hezkuntza-tailerraren ereduak ere moldaketa sozial berritzaileak bizi izan ditu. Gaur egun, unibertsitate-ikasleen beharrak aldatu diren heinean, kableatu eta koadro elektrikoen industria-muntaien zati bat Arabako kartzela-zentroan egiten da, birgizarteratzeko proiektu baten bidez.
Mujika: "Mexikoko campusaren bidez, hemen falta diren profil profesional eta seniorrak euskal industriara erakartzeko eta alternantzia dualeko zubiak eraikitzeko gaitasuna daukagu"
Mujikak zehaztu duenez, "gure indargunea da prozesu konplexuak urrats errazetan banatzea, prestakuntzarik ez duten pertsonek ere gauzatu ahal ditzaten, jatorrizko bokazio sozialari erantzunez". Kudeaketa-filosofia hori laburbiltzeko, Mujikak kooperatibaren hiru zutabe nagusiak azpimarratu ditu: "Ausartak garela, bizkorrak garela eta entzuten dakigula".
Bere ustez, enpresa-kudeaketak bi alderdi zaintzea eskatzen du aldi berean: "Esplotazioa, alegia, gaur egungo negozioen errendimendua eta errentagarritasuna zaintzea, eta esplorazioa, etorkizuneko merkatu zein teknologia berriak bilatzea eta garatzea".
Mexikoko oasia eta komunitatearekiko konpromisoa
MLAKOOPen dimentsioak euskal geografiako muga fisikoak gainditzen ditu. Queretaron kokatutako MONDRAGON Mexiko Unibertsitateak 3.000 ikasle baino gehiago biltzen ditu gradu, master eta hezkuntza jarraituko programetan. Etxenausia lehendakariak "Mondragongo oasia Mexikon" bezala deskribatu du campus hori: "Ateak zeharkatzean, Arizmendiarrietaren bizikleta, euskarazko kartelak eta gure balio kooperatiboak aurkitzen dituzu".
Mujikak gaineratu duenez, "Mexikoko campusaren bidez, hemen falta diren profil profesional eta seniorrak euskal industriara erakartzeko eta alternantzia dualeko zubiak eraikitzeko gaitasuna daukagu". 60 urteko ibilbide hau gizarte osoarekin partekatzeko, kooperatibak Arrasateko Biteri plazara atera zituen bere urteurreneko ekitaldiak, "60 urte elkarrekin" lelopean, erakundea Debagoieneko ondare kolektiboaren zati dela berretsiz.
Etorkizunera begira, belaunaldi berriei helarazi beharreko lekuko etikoaz galdetuta, bi zuzendariek adierazi dute gobernantza kooperatiboaren sustraiak sendotzea dela helburu nagusia. "Ingurunea eta negozioak aldatu egingo dira, baina entzuteko gaitasuna, giza balioak eta eraldaketa sozialerako konpromisoa mantentzen baditugu, proiektu honek beste 60 urteko bidea bermaturik izango du", borobildu dute.
Gehitu EnpresaBIDEA Google-ren iturri hobetsi gisa doan
Egon zaitez azken berriekin informatuta