Eusko Jaurlaritzak Gazteaval programaren balantzea egin du, abal publikoen bidez gazteei ohiko lehen etxebizitza eskuratzen laguntzeko programa, hain zuzen ere. 2025eko irailean hasi zenetik, 61 eragiketa formalizatu dira, 10,6 milioi euroko zenbatekoarekin, Eusko Jaurlaritzak aurkeztutako datuen arabera.
Bilbon egindako ekitaldian eman da balantzearen berri, eta bertan izan dira Ongizate, Gazteria eta Erronka Demografikoko sailburu Nerea Melgosa eta Ogasun eta Finantzetako sailburu Noël D’Anjou, programara atxikitako finantza-erakundeetako ordezkariekin batera. Topaketan iragarri da, halaber, ING ere programan sartuko dela; aurretik atxikita zeuden Laboral Kutxa, CaixaBank, Abanca-Bankoa eta Kutxabank.
Melgosak azpimarratu du emantzipazio erresidentzialerako zailtasun nagusia ez dela ordaintzeko gaitasuna, baizik eta hasierako aurrezkirik eza. “Hipoteka bat beren gain har dezakete, baina ez dute aldez aurreko %20a”, azaldu du, eta nabarmendu du programak oztopo horri aurre egiteko eta EAEn bizi-proiektuak errazteko jarduten duela. Era berean, sailburuak beharrezkotzat jo ditu gazteen "berehalako premiei" erantzungo dieten politikak.
D’Anjouk, berriz, abalaren funtzionamendua nabarmendu du, ez baitu kosturik onuradunentzat. Azaldu duenez, bankuek ohiko irizpideak erabiltzen dituzte maileguak emateko, eta babes publikoak bere horretan jarraitzen du, harik eta hipoteka-mailegua higiezinaren erreferentzia-balioaren %80ra iritsi arte, eta une horretan desagertu egiten da.
Ekitaldian “Gazteria eta hezkuntza eta finantza-kudeaketa. Euskadi 2025" ikerketaren emaitzak ere aurkeztu dituzte, zeina Gazteen Euskal Behatokiak egin duen. Txostenak erakusten duenez, gazteek beren eguneroko ekonomia kudeatzeko gai ikusten dute beren burua, eta kanal digitalak erabiltzen dituzte maiz, nahiz eta finantza-prestakuntza handiagoa eskatzen duten eta funtsezko kontzeptuetan gabeziak daudela agerian uzten duten. 2025eko urrian EAEn bizi diren 18 eta 34 urte bitarteko 2.741 gazteri egindako inkesta batean oinarritzen da lana.